Ten tekst dotyczy usługi Upadłość i restrukturyzacja.

Restrukturyzacja a egzekucja komornicza: początek i zakres ochrony oraz różnica między zawieszeniem egzekucji a uchyleniem zajęcia rachunku.

Restrukturyzacja może wstrzymać egzekucję komorniczą i pomóc ochronić majątek potrzebny do prowadzenia firmy. Zakres ochrony zależy jednak od rodzaju postępowania, momentu jej powstania oraz charakteru wierzytelności. Samo podpisanie umowy z doradcą lub złożenie wniosku do sądu nie zatrzymuje automatycznie komornika. Zawieszenie egzekucji nie jest też równoznaczne z odblokowaniem rachunku bankowego.

Wyjaśniamy, kiedy ochrona zaczyna działać, co zrobić z wcześniejszym zajęciem i dlaczego plan restrukturyzacji powinien obejmować również bieżące finansowanie przedsiębiorstwa.

Od kiedy restrukturyzacja wstrzymuje egzekucję komorniczą?

Najpierw trzeba ustalić, jaki tryb wybrano i na jakim etapie znajduje się sprawa. Zapowiedź restrukturyzacji w korespondencji z wierzycielem nie wywołuje skutków przewidzianych w ustawie.

Postępowanie o zatwierdzenie układu: znaczenie obwieszczenia w KRZ

W postępowaniu o zatwierdzenie układu (PZU) ochrona związana z art. 226e Prawa restrukturyzacyjnego zaczyna działać od dnia dokonania przez nadzorcę układu obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego. Nie należy utożsamiać tej daty z samym dniem układowym ani z datą zawarcia umowy z nadzorcą.

Obwieszczenie wymaga wcześniejszego sporządzenia spisu wierzytelności, spisu wierzytelności spornych i wstępnego planu restrukturyzacyjnego. Ustawa przewiduje również ograniczenia dopuszczalności obwieszczenia, w tym związane z wcześniejszymi postępowaniami dłużnika (art. 226a). Nie jest to czynność, którą można powtarzać dowolnie, aby blokować wierzycieli.

Po obwieszczeniu odpowiednio stosuje się art. 312: wcześniejsze egzekucje skierowane do majątku objętego ochroną ulegają zawieszeniu z mocy prawa, a kierowanie do niego nowej egzekucji jest niedopuszczalne, z ustawowymi wyjątkami. Więcej o całej procedurze przeczytasz w poradniku PZU — najważniejsze informacje.

Postępowania otwierane przez sąd

W przyspieszonym postępowaniu układowym, postępowaniu układowym i sanacji zasadnicze skutki ochronne powstają z dniem otwarcia postępowania przez sąd. Samo wniesienie wniosku nie daje takiej samej ochrony.

Na etapie rozpoznawania wniosku o otwarcie postępowania układowego możliwe jest odrębne zabezpieczenie: sąd może na wniosek zawiesić określone egzekucje i uchylić zajęcie rachunku, gdy wymaga tego cel postępowania (art. 268 ust. 2–4). W sprawie o otwarcie sanacji odpowiednie zastosowanie tych przepisów wynika z art. 286 ust. 2. Wymaga to rozstrzygnięcia sądu, a nie tylko przesłania komornikowi kopii wniosku restrukturyzacyjnego.

Restrukturyzacja a komornik — porównanie postępowań

Podstawowe zasady ochrony przed egzekucją
Postępowanie Początek podstawowej ochrony Zakres i najważniejsze zastrzeżenie
PZU z obwieszczeniem Dzień obwieszczenia w KRZ Odpowiednie stosowanie szerokiej ochrony z art. 312; wyjątki i możliwość uchylenia skutków obwieszczenia.
Przyspieszone postępowanie układowe Dzień otwarcia przez sąd Art. 259 chroni przed egzekucją wierzytelności objętych z mocy prawa układem. Zabezpieczenia rzeczowe wymagają analizy art. 260.
Postępowanie układowe Dzień otwarcia przez sąd Zawieszenie egzekucji wierzytelności objętych z mocy prawa układem; odpowiednie stosowanie art. 259 ust. 2–4 i art. 260 (art. 278–279).
Sanacja Dzień otwarcia przez sąd Ochrona majątku wchodzącego do masy sanacyjnej, a nie tylko egzekucji wierzytelności objętych układem; wyjątki z art. 312 ust. 5.

To porównanie dotyczy podstawowych skutków ustawowych. W konkretnej sprawie trzeba dodatkowo sprawdzić zabezpieczenia, charakter długu, wcześniejsze postanowienia oraz przepisy przejściowe. Sanacja ma szerszy zakres narzędzi naprawczych, ale również większe wymagania organizacyjne i kosztowe.

Czy zawieszenie egzekucji odblokuje rachunek bankowy?

Nie automatycznie. Zawieszenie egzekucji i uchylenie zajęcia to dwie różne czynności. Wcześniejsze zajęcie może nadal ograniczać korzystanie z rachunku, mimo że egzekucja podlega zawieszeniu. Dlatego nie wystarczy poprzestać na informacji, że firma „jest w restrukturyzacji”.

Art. 259 ust. 2 oraz art. 312 ust. 2 przewidują możliwość uchylenia wcześniejszego zajęcia, jeżeli jest to konieczne dla dalszego prowadzenia przedsiębiorstwa. W PZU podstawę ocenia się z uwzględnieniem odpowiedniego stosowania art. 312. Wniosek powinien wskazywać konkretne zajęcie i wyjaśniać, dlaczego jego utrzymanie uniemożliwia funkcjonowanie firmy.

Osobno należy ustalić, gdzie znajdują się pobrane już pieniądze. Przepisy dotyczące przekazania do masy środków uzyskanych w zawieszonej egzekucji, a jeszcze niewydanych, nie oznaczają automatycznego zwrotu każdej kwoty wcześniej wypłaconej wierzycielowi. Znaczenie mają daty i stan rozliczeń egzekucyjnych.

Trzy kroki przy zajętym rachunku w restrukturyzacji: ustalenie podstawy ochrony, ocena potrzeby uchylenia zajęcia i zabezpieczenie płynności.
Zawieszenie egzekucji wymaga odróżnienia od uchylenia konkretnego zajęcia.

Jak długo trwa ochrona przed komornikiem w PZU?

Cztery miesiące to termin na złożenie wniosku o zatwierdzenie układu, a nie zawsze całkowity czas ochrony. Zgodnie z art. 226g, jeżeli dłużnik nie złoży tego wniosku w ciągu czterech miesięcy od obwieszczenia, skutki obwieszczenia wygasają z mocy prawa.

Gdy wniosek zostanie złożony w terminie, okres skutków określają art. 226d–226e: obejmuje on także etap sądowego rozpoznania sprawy, do zdarzeń wskazanych w ustawie. Trzeba śledzić rozstrzygnięcia i ich prawomocność. Sąd może również uchylić skutki obwieszczenia na zasadach art. 226f, m.in. gdy prowadzą one do pokrzywdzenia wierzycieli.

Po prawomocnym zatwierdzeniu układu art. 170 przewiduje umorzenie z mocy prawa postępowań egzekucyjnych i zabezpieczających prowadzonych w celu zaspokojenia wierzytelności objętych układem. Wierzytelności nieobjęte układem wymagają odrębnej oceny; zawieszone postępowania dotyczące tych długów mogą zostać podjęte na wniosek wierzyciela.

Czy restrukturyzacja zatrzymuje każdą egzekucję?

Hipoteka i zastaw wymagają osobnego sprawdzenia

Nie można przyjąć, że bank z hipoteką ma w każdym postępowaniu identyczną sytuację. W przyspieszonym postępowaniu układowym art. 260 reguluje egzekucję z przedmiotu zabezpieczenia. Dla wierzytelności nieobjętych z mocy prawa układem możliwe jest jej zawieszenie na wniosek, gdy przedmiot zabezpieczenia jest niezbędny do prowadzenia przedsiębiorstwa, łącznie nie dłużej niż na trzy miesiące. Przepis stosuje się odpowiednio także w postępowaniu układowym. Zakres objęcia konkretnej wierzytelności układem trzeba ustalić na podstawie obowiązujących w danej sprawie przepisów.

Alimenty i określone renty są wyjątkiem

Art. 312 ust. 5 wyłącza podstawowe skutki ochronne wobec egzekucji alimentów oraz wskazanych w nim rent, m.in. z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci. Wyjątek ma znaczenie również przy odpowiednim stosowaniu art. 312 w PZU. Sam fakt, że dłużnik prowadzi restrukturyzację, nie uzasadnia wstrzymania wszystkich takich płatności.

Poręczyciel i współdłużnik nie uzyskują automatycznej ochrony

Restrukturyzacja spółki nie oznacza automatycznego wstrzymania egzekucji z prywatnego majątku osoby, która poręczyła jej dług. Trzeba zbadać odrębną podstawę odpowiedzialności i tytuł wykonawczy. Również sam układ nie narusza praw wierzyciela wobec poręczyciela i współdłużnika ani określonych zabezpieczeń na majątku osoby trzeciej (art. 167).

Co przygotować, gdy komornik zajął majątek firmy?

  • Dokumenty egzekucyjne: zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, sygnatury, dane organów, zajęcia rachunków, wierzytelności i majątku.
  • Zestawienie długów: wierzyciele, kwoty, daty powstania zobowiązań, zabezpieczenia oraz spory.
  • Dokument potwierdzający podstawę ochrony: obwieszczenie w KRZ lub postanowienie sądu, z ustaleniem właściwej daty.
  • Budżet płynności: stan rachunków, planowane wpływy i niezbędne wydatki, w tym wynagrodzenia, dostawy i media.
  • Uzasadnienie potrzeby uchylenia zajęcia: konkretne płatności i skutki dla przedsiębiorstwa, gdy środków nie będzie można wykorzystać.

Dokumenty należy niezwłocznie przekazać pełnomocnikowi oraz właściwemu nadzorcy lub zarządcy, a podstawę ochrony przedstawić organowi egzekucyjnemu. Warto sprawdzić także, jak bank odnotował otrzymane rozstrzygnięcia. Ochrona prawna nie zastępuje finansowania bieżącej działalności ani realnego planu porozumienia z wierzycielami.

Restrukturyzacja a egzekucja — najczęstsze pytania

Czy umowa z nadzorcą wystarczy, aby komornik wstrzymał egzekucję?

Nie. W PZU ochrona opisana w art. 226e wiąże się z obwieszczeniem, a nie z samą umową. W postępowaniach sądowych zasadnicze znaczenie ma ich otwarcie lub osobne rozstrzygnięcie zabezpieczające.

Czy ochrona przed egzekucją oznacza umorzenie długu?

Nie. Zawieszenie dotyczy dochodzenia należności w egzekucji. Zmiana wysokości lub terminów spłaty wynika z treści skutecznego układu i właściwych przepisów. Trzeba też odróżniać umorzenie postępowania egzekucyjnego od umorzenia części zobowiązania.

Czy wierzyciel może kwestionować ochronę w PZU?

Tak. Art. 226f pozwala wierzycielowi wystąpić o uchylenie skutków obwieszczenia, jeżeli zachodzą ustawowe przesłanki. Restrukturyzacja powinna służyć rzeczywistej naprawie przedsiębiorstwa przy ochronie słusznych praw wierzycieli.

Czy po zawieszeniu egzekucji mogę dowolnie korzystać z majątku?

Nie. Pozostają ograniczenia związane z zajęciem oraz zasadami zarządu w danym postępowaniu. Niektóre czynności wymagają zgody nadzorcy, zarządcy lub innego właściwego organu.

Jak KMM.LEGAL pomaga przy egzekucji i restrukturyzacji?

Analizujemy dokumenty egzekucyjne, zakres ochrony oraz możliwości złożenia odpowiednich wniosków. Pomagamy dobrać postępowanie, przygotować dokumentację i prowadzić reprezentację prawną w uzgodnionym zakresie. Działania koordynujemy z nadzorcą lub zarządcą właściwym dla konkretnej sprawy. Obsługa prawna KMM.LEGAL jest odrębna od pełnienia funkcji nadzorcy, zarządcy lub syndyka przez BM Restrukturyzacje.

Poznaj zakres pomocy prawnej w restrukturyzacji i upadłości lub umów konsultację dotyczącą egzekucji wobec Twojej firmy. Na spotkanie przygotuj przede wszystkim zawiadomienia o zajęciu, listę wierzycieli i aktualne dane o płynności.

Podstawy prawne i aktualność poradnika

Stan prawny: 24 października 2026 r. Poradnik dotyczy podstawowych zasad ochrony w krajowych postępowaniach restrukturyzacyjnych. W starszych sprawach trzeba sprawdzić przepisy przejściowe, w szczególności art. 4 nowelizacji z 25 lipca 2025 r., która weszła w życie 23 sierpnia 2025 r. O wyborze przepisów może decydować data wpływu odpowiedniego wniosku albo ustalenia dnia układowego.

Dotyczy to Twojej sprawy?

Zobacz, jak pomagamy w takich sprawach. Poznaj usługę Upadłość i restrukturyzacja →

Umów konsultację ↗